Rabka zapisana w formie. Spacery Architektoniczne Rabki
Codziennie przechodzimy obok nich w drodze do pracy, szkoły, parku czy na spacer. Znamy ich sylwetki od lat, a jednak rzadko zatrzymujemy się, by zapytać, jakie historie kryją się za fasadami dawnych willi, pensjonatów, sanatoriów i budynków wpisanych w krajobraz uzdrowiska.
Rabka-Zdrój to nie tylko park, deptak, wspomnienia dzieciństwa i leczniczy klimat. To także fascynująca opowieść zapisana w architekturze, urbanistyce i relacji miasta z otaczającą przyrodą. Jej przestrzeń nie powstawała przypadkowo. Przez dziesięciolecia kształtowały ją idee zdrowia, wypoczynku, kontaktu z naturą, ale też zmieniające się mody, ambicje, potrzeby społeczne i wyobrażenia o nowoczesności.
Właśnie tej warstwie miasta poświęcona będzie pierwsza odsłona Spacerów Architektonicznych Rabki. Skupimy się na obiektach zlokalizowanych wokół Parku Zdrojowego — przestrzeni szczególnej, w której najmocniej widoczne są związki pomiędzy architekturą uzdrowiskową, układem urbanistycznym, zielenią, dawnymi osiami widokowymi i historią kurortu.
Podczas spaceru będziemy przyglądać się Rabce jako miastu wielu warstw. Zobaczymy drewniane wille i architekturę pensjonatową, dawne budynki sanatoryjne oraz ślady modernizmu — architektury, która miała być nowoczesna, funkcjonalna i odpowiadać na potrzeby zmieniającego się świata. Proste bryły, duże przeszklenia, geometryczne podziały elewacji, werandy, układy okien, detale stolarki czy dawne szyldy często umykają naszej uwadze, choć są ważnymi elementami historii miejsca.
Architektura potrafi opowiadać fascynującą historię — trzeba tylko nauczyć się ją czytać. Jest czymś więcej niż zbiorem budynków. To zapis tego, jak ludzie żyli, jak rozumieli piękno, zdrowie, prestiż, wspólnotę i relację z krajobrazem. Każda epoka zostawiła w Rabce własny ślad, a razem tworzą one opowieść o mieście, które nieustannie się zmieniało, zachowując jednocześnie swój wyjątkowy charakter.
Spacery Architektoniczne Rabki są początkiem szerszego projektu, którego celem jest budowanie Rabczańskiego Szlaku Architektury — opowieści o mieście tworzonej z myślą o mieszkańcach, gościach, kuracjuszach, młodzieży i wszystkich osobach zainteresowanych lokalnym dziedzictwem. To próba uważnego spojrzenia na przestrzeń, uporządkowania wiedzy o architekturze Rabki-Zdroju oraz zachęta do rozmowy o tym, co warto chronić, dokumentować i przekazywać dalej.
Bo historia miasta nie jest zamknięta wyłącznie w książkach, archiwach i dawnych fotografiach. Wciąż można ją odnaleźć w przestrzeni wokół nas — w proporcjach budynku, w śladzie dawnej werandy, w układzie ulicy, w relacji willi z ogrodem, w miejscu, które mijamy codziennie, nie zawsze znając jego znaczenie.
Zakończeniem spaceru będzie przejście do Galerii „Willa Pod Aniołem”, gdzie aktualnie trwa wystawa „Rabka – topografia pamięci. Artyści wobec czasu i pamięci”. To idealne dopełnienie opowieści o mieście, jego architekturze, krajobrazie i pamięci zapisanej w miejscach. Wystawa pozwala spojrzeć na Rabkę z perspektywy artystów, dla których przestrzeń miasta staje się nie tylko tematem, ale także nośnikiem osobistych wspomnień, pytań o dziedzictwo i refleksji nad przemijaniem.
O godzinie 14:00 zaplanowane jest oprowadzanie kuratorskie po wystawie, na które zapraszamy także jako na osobne wydarzenie.
Spacer poprowadzi Ewa Maria Romaniak — pochodząca z Rabki architektka, artystka wizualna i kuratorka wystaw, od lat zajmująca się badaniem, dokumentowaniem i artystyczną interpretacją dziedzictwa architektonicznego Rabki-Zdroju. W swojej pracy łączy perspektywę architektki, wrażliwość artystki oraz doświadczenie związane z ochroną i popularyzacją krajobrazu kulturowego.
Serdecznie zapraszamy do wspólnego odkrywania Rabki — miasta, które znamy, ale które wciąż potrafi zaskakiwać.
Zachęcamy również do przeczytania dodatku specjalnego do najnowszych Wiadomości Rabczańskich nr 176 znajdą tam Państwo artykuł autorstwa Ewy Marii Romaniak "Rabczański szlak architektury. Od spacerów do opowieści o mieście" oraz więcej materiałów dotyczących Festiwalu Dawnej Rabki Czar.
Informacje organizacyjne:
Spacery Architektoniczne Rabki
20 czerwca 2026 r. oraz 21 czerwca 2026 r.
Godzina rozpoczęcia spaceru: 12:00 (zbiórka w Parku przy Punkcie Informacji Festiwalu Dawnej Rabki Czar)
Obszar spaceru: okolice Parku Zdrojowego w Rabce-Zdroju
Czas trwania: około 1,5 godziny
Zakończenie: Galeria „Willa Pod Aniołem”
Oprowadzanie kuratorskie po wystawie „Rabka – topografia pamięci. Artyści wobec czasu i pamięci”
Godzina: 14:00
Miejsce: Galeria „Willa Pod Aniołem”
Udział: bezpłatny
Organizator: Stowarzyszenie Dawnej Rabki Czar
Prowadzenie spaceru i oprowadzanie kuratorskie: Ewa Maria Romaniak
