Sto lat historii szkoły zapisane w książce. Spotkanie z autorami w Willi „Pod Aniołem”
Sto lat historii jednej szkoły, a zarazem ważny fragment dziejów Rabki-Zdroju. W piątkowe popołudnie, 2 października, w Willi „Pod Aniołem” odbyła się promocja jubileuszowej publikacji poświęconej historii II Liceum Ogólnokształcącego i Technikum Informatycznego im. ks. prof. Józefa Tischnera. O książce oraz niezwykłych losach placówki opowiadali jej autorzy – Grzegorz Moskal i Jacek Sobczyk.
Publikacja „Historia szkoły. II Liceum Ogólnokształcące i Technikum Informatyczne im. ks. prof. Józefa Tischnera w Rabce-Zdroju” powstała w związku ze zbliżającym się jubileuszem 100-lecia placówki. Spotkanie stało się nie tylko promocją książki, ale również okazją do wspomnień i przypomnienia, jak mocno dzieje szkoły splatają się z historią Rabki-Zdroju.
Gości powitała dyrektor szkoły Aneta Szczypuła-Knapczyk, która podkreśliła znaczenie jubileuszu i przywiązanie szkolnej społeczności do własnej tradycji.
– Celebrowanie tego jubileuszu świadczy o bardzo dużym przywiązaniu do tradycji i historii placówki, która obecnie funkcjonuje jako Liceum Ogólnokształcące i Technikum – mówiła dyrektor.
Podziękowała również autorom za ogrom pracy włożony w zebranie i opracowanie materiałów. Jak zaznaczyła, jest to pierwsza publikacja przygotowana i wydana samodzielnie przez szkołę.
– Jest to nasza pierwsza publikacja wydana samodzielnie przez szkołę działającą jako wydawnictwo – przygotowana od początku do końca własnymi siłami – podkreśliła.
Dyrektor zwróciła uwagę, że szczególną wartość wydawnictwa stanowią nie tylko opisane wydarzenia, ale również fotografie pochodzące z różnych zbiorów. Podziękowała także Piotrowi Kuczajowi za współpracę ze szkołą, pomoc przy przygotowaniu galerii oraz wykonanie zdjęć związanych z jubileuszem.
Od kolonii leczniczej do szkoły
Najważniejszą częścią spotkania była opowieść Grzegorza Moskala, który przeprowadził zebranych przez sto lat niezwykle bogatej historii placówki. Jej początki sięgają 1926 roku i związane są z trzema siostrami Szczuka – Ireną, Zofią i Krystyną – oraz ich matką Marią Sroczyńską.
W rozwijającej się wówczas Rabce powstała kolonia lecznicza dla dzieci, która dała początek późniejszej szkole. Pierwszy turnus zorganizowano w wakacje 1926 roku w domu przy dzisiejszej ul. Dietla na Nowym Świecie. Kolonia nosiła imię św. Teresy od Dzieciątka Jezus.
Zainteresowanie było tak duże, że rodzice chcieli pozostawiać dzieci w Rabce również na czas roku szkolnego. Od września 1926 roku działalność prowadzono w Willi „Stella” przy ul. Chopina. Później placówka korzystała również z innych budynków, aż trafiła do Willi „Jaworzyna”.
W 1928 roku funkcjonowała już jako Prywatne Żeńskie Gimnazjum Sanatoryjne im. św. Tereski.
Grzegorz Moskal zwracał uwagę, że była to szkoła wyjątkowa jak na ówczesne czasy, łącząca naukę z opieką nad młodymi osobami wymagającymi leczenia i odpowiednich warunków zdrowotnych.
Rozwój placówki doprowadził do budowy własnego, nowoczesnego gmachu przy ul. Słonecznej 11. Powstawał on w latach 1932–1935, a szkoła przeprowadziła się do niego w lutym 1935 roku. Jesienią tego samego roku budynek poświęcił metropolita krakowski abp Adam Sapieha.
W 1937 roku powstało Gimnazjum i Liceum im. św. Tereski, natomiast w 1939 roku uczennice po raz pierwszy zdały tzw. dużą maturę.
Wojna dramatycznie przerwała rozwój szkoły
Szczególnie tragiczny rozdział tej historii rozpoczął się wraz z II wojną światową. W 1940 roku Niemcy umieścili w budynku szkołę dowódców Policji Bezpieczeństwa i Służby Bezpieczeństwa. Jej komendantem był Wilhelm Rosenbaum.
Miejsce związane wcześniej z nauką, wychowaniem i leczeniem dzieci stało się w czasie okupacji miejscem terroru.
Dramatyczne były również losy osób związanych ze szkołą. Irena Szczuka, zaangażowana w działalność konspiracyjną, została aresztowana w 1942 roku, przeszła śledztwo w zakopiańskim „Palace”, a następnie została zamordowana w Auschwitz.
Opowieść o szkole stała się więc podczas spotkania także opowieścią o losach mieszkańców Rabki i Polski w XX wieku.
Szkoła zmieniała się razem z Polską
Po wojnie placówka rozpoczęła kolejny etap działalności. W jej murach funkcjonowały kolejno m.in. Państwowe Seminarium dla Wychowawczyń Przedszkoli, Liceum dla Wychowawczyń Przedszkoli, Liceum Pedagogiczne, Studium Wychowania Przedszkolnego i Studium Nauczycielskie.
W 1989 roku szkoła otrzymała imię Marii Kownackiej. Ważną postacią w powojennych dziejach placówki była wieloletnia dyrektor Maria Cholejko, kierująca nią od 1947 do 1970 roku.
Przełom nastąpił w 1991 roku, kiedy szkoła opuściła dawny budynek przy ul. Słonecznej i przeniosła się do swojej obecnej siedziby przy ul. Kościuszki 9.
Do tych wydarzeń podczas spotkania nawiązał burmistrz Rabki-Zdroju Leszek Świder, który osobiście pamięta przeprowadzkę szkoły i jako młody nauczyciel wraz z uczniami pomagał przenosić jej wyposażenie.
– To, co pan Grzegorz powiedział – historia tej szkoły to jest historia Rabki, to jest historia naszego kraju – podkreślił burmistrz.
Wspominał, że uczniowie pomagali wówczas przenosić ławki i stoły do nowej siedziby. Z perspektywy lat wydarzenia te stały się częścią lokalnej historii.
Burmistrz zwrócił też uwagę, że za każdą datą i każdą zmianą opisaną w książce stoją konkretni ludzie.
– Ta publikacja jest częścią nie tylko historii szkoły, ale tam są ludzie, za tym stoją ludzie. Ci, którzy byli zdeterminowani, mieli odwagę, podjęli wyzwanie. To, co oglądamy dzisiaj, jest efektem pracy wielu, wielu pokoleń – mówił Leszek Świder.
Od II LO do Technikum Informatycznego
Po przeprowadzce rozpoczął się kolejny rozdział. W 1992 roku utworzono II Liceum Ogólnokształcące. W 2006 roku rozpoczęło działalność technikum, a w kolejnych latach obie szkoły zostały związane z osobą ks. prof. Józefa Tischnera.
Placówka systematycznie rozbudowywała również swoją bazę. Powstało m.in. dodatkowe poddasze, a w latach 2016–2018 wybudowano pełnowymiarową salę gimnastyczną, którą uroczyście otwarto w marcu 2019 roku.
Dyrektor Aneta Szczypuła-Knapczyk mówiła, że rozwój trwa nadal. W ostatnich latach powstały nowe pomieszczenia i pracownie, pojawiło się nowoczesne wyposażenie multimedialne, a szkoła poszerza także ofertę edukacyjną.
– Na każdym polu nasza szkoła się rozwija. Rozwija się dzięki państwu, dzięki kadrze, dzięki nauczycielom – mówiła.
Przypomniała także o sukcesach Technikum Informatycznego, w tym zdobyciu Złotej Tarczy w rankingu „Perspektyw”.
Obecnie szkoła liczy około 500 uczniów. Pracuje w niej około 40 nauczycieli oraz 10 pracowników obsługi.
Chodnik już jest, szkoła czeka na drogę
Podczas spotkania pojawił się również temat poprawy bezpieczeństwa w rejonie szkoły. Dyrektor podziękowała burmistrzowi za wykonany w tym roku chodnik, który ułatwia uczniom bezpieczne dotarcie do placówki.
Jednocześnie wyraziła nadzieję na realizację kolejnego przedsięwzięcia – przebudowę drogi prowadzącej do szkoły.
– Chwała za to, że mamy chodnik i liczę na to, że w końcu ta nasza upragniona droga się pojawi na horyzoncie – mówiła dyrektor.
Rozważana wcześniej koncepcja zakłada organizację ruchu jednokierunkowego, która miałaby usprawnić komunikację i przede wszystkim zwiększyć bezpieczeństwo uczniów, pracowników oraz rodziców.
Książka zachowa pamięć o ludziach
Promocja publikacji pokazała, że historia szkoły nie sprowadza się do zmian nazw, kolejnych budynków i dat. To przede wszystkim historia ludzi – założycielek, nauczycieli, dyrektorów, pracowników, uczniów i absolwentów.
Książka Grzegorza Moskala i Jacka Sobczyka porządkuje tę opowieść i wzbogaca ją licznymi fotografiami. Dzięki temu czytelnik może nie tylko poznawać fakty, ale również zobaczyć, jak na przestrzeni dziesięcioleci zmieniała się szkoła i związane z nią miejsca.
Jak podkreślał podczas swojej prezentacji Grzegorz Moskal, początki obecnej placówki trzeba widzieć w znacznie szerszej perspektywie – od prywatnej inicjatywy sióstr Szczuka i zakładu sanatoryjno-pedagogicznego, poprzez przedwojenne gimnazjum, wojenną tragedię budynku „Tereski”, powojenne szkoły pedagogiczne i Studium Nauczycielskie, aż po dzisiejsze II Liceum Ogólnokształcące i Technikum Informatyczne.
Ta ciągłość sprawia, że jubileusz 100-lecia jest jednocześnie przypomnieniem całego stulecia przemian Rabki-Zdroju.
Jubileusz już 9 października
Spotkanie w Willi „Pod Aniołem” było jednym z wydarzeń poprzedzających główne obchody 100-lecia szkoły. Jubileusz odbędzie się w piątek, 9 października. Uroczystości rozpoczną się o godz. 9.00 Mszą św. w kościele św. Marii Magdaleny.
Dyrektor podkreśliła, że zaproszeni są nie tylko obecni uczniowie i pracownicy, ale wszyscy absolwenci, dawni nauczyciele i osoby związane ze szkołą. Jak mówiła, przygotowano około 150 imiennych zaproszeń, jednak ze względu na ogromną liczbę osób przewijających się przez placówkę w ciągu stu lat nie do wszystkich udało się dotrzeć.
– Jeśli kogoś pominęliśmy w tych zaproszeniach, to proszę się czuć po prostu zaproszonym. Jesteśmy otwarci na sympatyków szkoły, na wszystkich, którzy byli związani z tą szkołą – zaznaczyła Aneta Szczypuła-Knapczyk.
Podczas spotkania pojawiła się również propozycja, aby przygotowana z okazji jubileuszu wystawa fotograficzna, po zakończeniu prezentacji w szkole, została przeniesiona do Willi „Pod Aniołem”. Dzięki temu będą mogli ją zobaczyć także mieszkańcy, którzy nie wezmą udziału w głównych uroczystościach.
– Takie inicjatywy i takie spotkania nas wzbogacają. Jest to moment, żeby wrócić do starych dobrych czasów, spotkać się, porozmawiać i miło spędzić czas – podsumowała dyrektor.
Promocja książki była więc nie tylko wprowadzeniem do jubileuszu, ale przede wszystkim spotkaniem z pamięcią o ludziach, którzy przez sto lat tworzyli szkołę. Historią, która – jak trafnie zauważono tego wieczoru – jest jednocześnie historią Rabki-Zdroju.
